Arbeidsrecht · 80 uitspraken over ontslag in de proeftijd

Ontslagen in je proeftijd? Kijk eerst of die proeftijd wel mocht.

In de proeftijd mag je werkgever zonder reden opzeggen. Maar alleen als de proeftijd zelf klopt. In 44 van de 80 uitspraken die we telden ging de zaak precies daarover: te lang, niet op papier, een tweede proeftijd of een ontslag dat te laat kwam. 24 keer kreeg de werknemer gelijk. Je hebt wel maar twee maanden om naar de rechter te gaan.

Check je proeftijd

Stand 7 november 2026 · AI Rechtshulp

Iemand legt een witte toegangspas aan een blauw keycord en een sleutel op een leeg bureau, naast een dichtgeklapte laptop en een verhuisdoos met mok en plant
80gepubliceerde uitspraken over proeftijdontslag sinds 2020
24 van 44keer kreeg de werknemer gelijk omdat de proeftijd niet klopte
8 van 22keer won een werknemer die discriminatie aanvoerde
2 maandenna het einde van je contract. Daarna kan vernietigen niet meer

Eigen telling in uitspraken op rechtspraak.nl van januari 2020 tot en met augustus 2026. Alleen zaken die gepubliceerd zijn, en dat zijn vaak de lastige. Een uitslag hier is dus geen kans voor jouw zaak. De indeling is van AI Rechtshulp; geen jurist heeft haar gecontroleerd.

Een proeftijd mag niet altijd. Dan is het ontslag geen proeftijdontslag

De proeftijd staat in artikel 7:652 BW. Tijdens de proeftijd kunnen jij en je werkgever per direct opzeggen, zonder reden en zonder toestemming van het UWV (artikel 7:676 BW). Daarom is het de makkelijkste manier om iemand kwijt te raken.

Juist daarom kijkt de rechter streng naar de proeftijd zelf. Een proeftijd die niet aan de wet voldoet, is helemaal ongeldig. De rechter maakt er geen kortere van. Dan heeft je werkgever opgezegd zonder geldige grond, en kun je kiezen: het ontslag laten vernietigen en je loon terugvragen, of het ontslag laten staan en een vergoeding vragen.

Daar komen de meeste gewonnen zaken in onze telling vandaan. Niet uit de reden van het ontslag, maar uit het papier.

De regels in anderhalve minuut: wat in de proeftijd mag, en wanneer een proeftijd niet telt. Video: AI Rechtshulp, YouTube.

Hoe lang mag een proeftijd zijn?

ContractMaximumWet
Onbepaalde tijd2 maandenlid 3
Tijdelijk, 2 jaar of langer2 maandenlid 4 sub b
Tijdelijk, langer dan 6 maanden en korter dan 2 jaar1 maand, cao mag 2lid 4 sub a en lid 7
Zonder vaste einddatum1 maand, cao mag 2lid 5 en lid 7
Tijdelijk, 6 maanden of kortergeen proeftijdlid 6 sub a
Artikel 7:652 BW. De proeftijd moet op papier staan en is voor jou en je werkgever even lang (lid 1 en 2).

Was je proeftijd geldig?

Vul je contract in. Je ziet het wettelijke maximum, of je ontslag binnen de proeftijd viel en tot wanneer je naar de rechter kunt.

Proeftijdcheck

Je ontslag

Telt ook als het mondeling was en de brief later kwam.
Alleen invullen als dat eerder was dan de startdatum in je contract.
Leeg laten als je per direct weg moest.

Voor je brief

    Rekent in je browser, we slaan niets op. De check leest de wet; hij kent je cao en je contract niet. Twijfel je, dan telt de tekst van je contract.

    Op het papier wint de werknemer vaker dan op ziekte

    Elke zaak hebben we ingedeeld naar het hoofdargument van de werknemer. Groen is gewonnen, grijs verloren, licht is een tussenuitspraak.

    Het verschil is groot. Ging het om de proeftijd zelf, dan won de werknemer ongeveer de helft. Ging het om ziekte, dan maar 2 van de 10 keer.

    Lees het niet als je kans. Wie een sterke zaak heeft, schikt vaak. Wie een zwakke heeft, begint er meestal niet aan. Wat bij de rechter komt, is het deel daartussen.

    Uitkomst per hoofdargument, 80 uitspraken 2020 tot en met augustus 2026

    • Beding ongeldig, andere reden7 van 7
    • Ontslag na de proeftijd6 van 12
    • Geen geldig beding op papier5 van 11
    • Tweede proeftijd4 van 8
    • Te lang0 van 2
    • Discriminatie: ziekte2 van 10
    • Discriminatie: zwangerschap1 van 4
    werknemer gelijkwerkgever gelijk
    Niet in de grafiek: 5 zaken over geloof, politieke overtuiging of afkomst (alle 5 gewonnen), 6 over goed werkgeverschap (2 gewonnen), 6 zonder duidelijk argument (geen gewonnen) en 2 die te laat begonnen. Hoe we met de databank werken: zo meten wij.

    Vijf fouten in de proeftijd die de rechter afstrafte

    De rechter keek steeds naar dezelfde vragen. Per vraag de wet, een zaak die de werknemer won en een die hij verloor.

    Wat er mis wasWetGewonnenVerloren
    Proeftijd niet op papier7:652 lid 2Niet schriftelijk afgesproken: ontslag niet geldig, billijke vergoeding (Rotterdam 2021).Mondeling contract, maar de proeftijd stond in een algemeen verbindende cao. Dan geldt hij toch (Amsterdam 2020).
    Contract van 6 maanden of korter7:652 lid 6 sub aHet contract noemde 6 maanden, de data kwamen op een dag meer uit. De rechter hield het op 6 maanden: proeftijd ongeldig (Middelburg 2024).Het hof las het contract als langer dan 6 maanden. Proeftijd geldig (Hof Den Bosch 2021).
    Tweede proeftijd bij dezelfde werkgever7:652 lid 6 sub bLycamobile wilde de proeftijd verlengen met een tweede contract. Het bedrijf gaf later zelf toe dat dat niet mocht. Billijke vergoeding van € 40.000 (Amsterdam 2025).Het nieuwe contract had duidelijk andere verantwoordelijkheden. Dan mag een nieuwe proeftijd (Rotterdam 2023).
    Al eerder begonnenrechtspraakHij werkte al voor de startdatum. Daardoor begon de proeftijd eerder en kwam het ontslag te laat (Rotterdam 2020).De dagen voor de start waren geen echt werk, dus de proeftijd liep nog niet (Breda 2022).
    Ontslag na de laatste proefdag7:676 lid 1Opgezegd na de proeftijd: onregelmatige opzegging plus € 15.000 billijke vergoeding (Zeeland-West-Brabant 2025).Mondeling ontslag binnen de proeftijd, brief erna. Het gesprek telde (Limburg 2024).

    Eén ding pakt minder goed uit dan je zou denken: een te lange proeftijd. Beide zaken in onze telling verloor de werknemer, omdat de cao meer toestond. In Den Haag stond in de cao van een supermarkt 2 maanden bij een contract van 7 maanden. Volgens de wet mag dat bij zo’n contract. De rechter zag nog een detail: de cao zei ook dat de wet voorgaat als die gunstiger is. Daarom maakte de rechter er 1 maand van, in plaats van de hele proeftijd ongeldig te verklaren. Het ontslag viel binnen die maand (Den Haag 2026). Check dus altijd eerst je cao.

    Ziek in je proeftijd: geen ontslagverbod, wel een verbod op discriminatie

    Dit is het slechte nieuws. Normaal mag je werkgever je niet ontslaan als je ziek bent. In de proeftijd geldt dat verbod niet, en het verbod bij zwangerschap ook niet (artikel 7:670a lid 2 BW). Van de 10 zaken over ziekte won de werknemer er 2.

    Wat overblijft is het verbod op onderscheid. Een werkgever mag je niet ontslaan vanwege een handicap of chronische ziekte, zwangerschap, afkomst, geloof of politieke overtuiging (artikel 7:646 BW en de gelijkebehandelingswetten). Een griep of een gebroken been valt daar niet onder. In Amsterdam ging het mis omdat er geen sprake was van een chronische ziekte (Amsterdam 2023).

    Kun je feiten noemen die discriminatie doen vermoeden, dan draait de bewijslast om. Dan moet je werkgever bewijzen dat het niet zo was. In de gewonnen zaken hieronder lukte dat de werkgever niet.

    Gewonnen op discriminatie

    • € 106.135Kandidaat-hoogleraar van Iraanse afkomst. De TU/e zegde op met een beroep op de proeftijd en kon het vermoeden van discriminatie niet weerleggen (Oost-Brabant 2025).
    • € 33.000Ontslagen vóór haar eerste werkdag, nadat ze longkanker meldde (Limburg 2022).
    • € 7.500Chronische ziekte. De werkgever kon niet bewijzen dat die geen rol speelde (Overijssel 2025).
    • vernietigdOntslag “om financiële redenen” vlak nadat ze vertelde dat ze zwanger was. Daarna zette de werkgever een vacature uit en nam iemand aan (Midden-Nederland 2025).
    • ongeldigWilde vanuit zijn geloof een vrouwelijke collega geen hand geven. Indirect onderscheid zonder rechtvaardiging, billijke vergoeding (Den Haag 2025).
    Bedragen zijn billijke vergoedingen, bruto, zoals de rechter ze toekende.

    Praten met je werkgever stopt de klok niet

    Wil je het ontslag laten vernietigen, of een vergoeding omdat het ontslag discriminerend was? Dan moet je verzoek binnen twee maanden na het einde van je contract bij de kantonrechter liggen (artikel 7:686a lid 4 BW). Dat is een vervaltermijn. Daarna is het weg.

    Twee zaken in onze telling liepen hierop stuk. Het hof Arnhem-Leeuwarden zei het in juni 2026 zo:

    “Deze vervaltermijn kan niet worden gestuit, geschorst of verlengd vanuit de gedachte dat aan de werknemer en werkgever zo snel mogelijk duidelijkheid moet worden verstrekt over de vraag of er nog rechten en verplichtingen tussen hen bestaan.”

    Bij de rechtbank Midden-Nederland verloor een werknemer van Oracle om dezelfde reden het deel van zijn eis dat over het einde van zijn baan ging (Midden-Nederland 2026).

    Contract, aantekeningen, brief, datum

    1. Zoek je contract en de cao op. Kijk naar de proeftijd, de startdatum en de einddatum.
    2. Schrijf op wanneer en hoe je het ontslag hoorde, en wat er gezegd werd.
    3. Vraag de reden schriftelijk op. Daar heb je recht op (artikel 7:676 lid 2 BW). De brief staat in de check hierboven en vraagt ook je personeelsdossier op.
    4. Zet de laatste dag van de twee maanden in je agenda, en een week ervoor een herinnering.

    Personeelsdossier opvragen na je ontslag: wat je krijgt en wanneer

    Voor je naar de rechter stapt, wil je weten wat er over jou op papier staat. Je hebt recht op drie dingen, elk met een eigen wet en een eigen termijn. De brief in de check hierboven vraagt ze alle drie in één keer. Loopt het uit op een procedure, dan komt er een vierde bij.

    Wat je vraagtWetTermijnAls je werkgever niet meewerkt
    De reden van je ontslag, op papier7:676 lid 2 BWDe wet noemt geen termijn. Vraag het meteen.Bewaar je verzoek. Zonder reden op papier kun je minder goed laten zien wat er echt achter het ontslag zat.
    Opgave van je arbeidsvoorwaarden: functie, startdatum, duur en voorwaarden van de proeftijd7:655 BWHad je al moeten hebben: de kern binnen een week na je start, de rest binnen een maand, of eerder als je contract eerder eindigt.Een werkgever die de opgave weigert of er iets onjuists in zet, is aansprakelijk voor de schade die je daardoor hebt.
    Een kopie van je personeelsdossier en je andere persoonsgegevensartikel 15 AVGBinnen een maand en gratis. Bij veel of ingewikkelde verzoeken mag het twee maanden langer, als hij dat binnen die eerste maand laat weten (artikel 12 AVG).Weigert hij, dan moet hij binnen een maand zeggen waarom. Daarna heb je zes weken om de rechtbank te vragen hem te bevelen. Antwoordt hij helemaal niet, dan geldt die termijn niet (artikel 35 UAVG). Een klacht bij de Autoriteit Persoonsgegevens kan ook.
    Bepaalde stukken voor een procedure, zoals een mail over jouw ontslag194 RvGeen vaste termijn.Je moet voldoende belang hebben en je betaalt de kosten van het verstrekken. Dit stond vroeger in artikel 843a Rv.

    Hoe ver gaat zo’n AVG-verzoek? In oktober 2026 kreeg een oud-werknemer bij de rechtbank Midden-Nederland inzage in zijn personeelsdossier en in zijn persoonsgegevens uit e-mails. Kopieën van die hele e-mails kreeg hij niet. De AVG geeft je je gegevens, niet elk document waarin je naam staat. Zijn verzoek om “volledige inzage van gegevens” vond de rechtbank te ruim (Midden-Nederland 2026). Vraag dus gericht: je dossier, je beoordelingen en de gegevens over jou in de mails over je ontslag.

    Vernietigen of een vergoeding: je moet kiezen

    Was de proeftijd ongeldig, dan heb je twee wegen.

    Je vraagt de rechter het ontslag te vernietigen. Dan loopt je contract door en heb je recht op loon, ook over de tijd dat je thuis zat. In Noord-Holland kreeg een werknemer zo het loon toegewezen (Noord-Holland 2026). Je moet dan wel beschikbaar blijven om te werken.

    Of je laat het ontslag staan en vraagt geld. Dat is de vergoeding wegens onregelmatige opzegging: het loon over de tijd die je werkgever had moeten aanhouden. Bij een tijdelijk contract zonder tussentijdse opzegmogelijkheid kan dat het loon tot de einddatum zijn. Bovenop die vergoeding kan een billijke vergoeding komen als je werkgever ernstig verwijtbaar handelde.

    Ook bij een geldig proeftijdontslag

    Zegt je werkgever op, dan heb je recht op een transitievergoeding, ook in de proeftijd. Na een paar weken werk is dat weinig. In een zaak waarin het proeftijdontslag gewoon geldig was, kreeg de werknemer € 81,68 (Midden-Nederland 2020). Het staat dus los van de vraag of je proeftijd klopte.

    Zeg je zelf op in je proeftijd, dan krijg je geen transitievergoeding. De proeftijd geldt voor jullie allebei.

    Vragen over de proeftijd

    Hoe lang mag een proeftijd zijn?

    Bij een vast contract maximaal 2 maanden. Bij een tijdelijk contract van meer dan 6 maanden en korter dan 2 jaar maximaal 1 maand, tenzij de cao 2 maanden toestaat. Bij een tijdelijk contract van 2 jaar of langer maximaal 2 maanden. Bij een contract van 6 maanden of korter mag er geen proeftijd in.

    Mag een proeftijd verlengd worden?

    Nee. De wet kent geen verlenging. Lycamobile probeerde het met een tweede contract en betaalde € 40.000 billijke vergoeding. Een afspraak die de proeftijd langer maakt dan het maximum, maakt het hele beding ongeldig (artikel 7:652 lid 8 BW). Een nieuwe proeftijd in een nieuw contract bij dezelfde werkgever mag alleen als het werk duidelijk andere vaardigheden of verantwoordelijkheden vraagt.

    Mag ik ontslagen worden als ik ziek ben in mijn proeftijd?

    Ja, het opzegverbod bij ziekte geldt in de proeftijd niet. Wel mag het ontslag niet gegeven worden vanwege een handicap of chronische ziekte. Dan is het verboden onderscheid en kun je binnen twee maanden een vergoeding vragen.

    Mag er een proeftijd in een tijdelijk contract?

    Alleen als het contract langer is dan 6 maanden. Bij 6 maanden of korter mag geen proeftijd, ook niet via de cao. Staat er toch een proeftijd in, dan is die ongeldig.

    Moet mijn werkgever zeggen waarom ik ontslagen ben?

    Alleen als je erom vraagt. Dan moet hij de reden schriftelijk geven (artikel 7:676 lid 2 BW). Vraag het altijd. Een vage of wisselende reden helpt je als je denkt dat er iets anders achter zat.

    Mag ik mijn personeelsdossier opvragen na een ontslag in de proeftijd?

    Ja, ook als je al weg bent. Met een inzageverzoek op grond van artikel 15 AVG krijg je binnen een maand gratis een kopie van de persoonsgegevens die je werkgever over je heeft. Dat is je dossier, maar geen kopie van elke mail waarin je naam staat. Tegen een weigering kun je binnen zes weken naar de rechtbank.

    Kan ik zelf opzeggen in mijn proeftijd?

    Ja. De proeftijd geldt voor jullie allebei. Je kunt per direct stoppen, zonder opzegtermijn.

    Hoe lang heb ik om een proeftijdontslag aan te vechten?

    Twee maanden na de dag waarop je contract eindigde (artikel 7:686a lid 4 BW). Die termijn schuift niet op als je nog met je werkgever praat. De check hierboven rekent de datum uit.

    Klopte de proeftijd wel, maar ging er toch iets mis?

    Alles over ontslag, loon en contracten staat bij arbeidsrecht. Werd je zonder proeftijd per direct weggestuurd, dan is het mogelijk ontslag op staande voet, met eigen regels. Wil je weten hoe sterk je eigen zaak is, probeer de stresstest voor je zaak, of zoek zelf uitspraken in ai rechtshulp.

    Terug naar de check

    Bronnen

    Een nummer als ECLI:NL:RBAMS:2025:9122 is het adres van een uitspraak: wat is een ecli. Stand 7 november 2026. Algemene informatie, geen juridisch advies.