Juridisch begrip
Wanprestatie: als de ander zijn afspraak niet nakomt
De aannemer levert half werk, de leverancier komt niet opdagen, de koper betaalt niet. Juridisch heet dat een tekortkoming in de nakoming — in de volksmond wanprestatie. Wat je dan kunt eisen, staat in artikel 6:74 BW.
Wat de wet letterlijk zegt
“Iedere tekortkoming in de nakoming van een verbintenis verplicht de schuldenaar de schade die de schuldeiser daardoor lijdt te vergoeden, tenzij de tekortkoming de schuldenaar niet kan worden toegerekend. Voor zover nakoming niet reeds blijvend onmogelijk is, vindt lid 1 slechts toepassing met inachtneming van hetgeen is bepaald in de tweede paragraaf betreffende het verzuim van de schuldenaar.”
Burgerlijk Wetboek Boek 6, artikel 74 lid 1
Twee dingen vallen op. Ten eerste: iedere tekortkoming telt — te laat, verkeerd of helemaal niet geleverd. Ten tweede: de ontsnapping zit in het slot. Kan de tekortkoming de schuldenaar “niet worden toegerekend” (overmacht), dan is er geen schadeplicht.
Belangrijk in de praktijk: zolang nakoming nog mogelijk is, moet je de ander meestal eerst in verzuim brengen met een ingebrekestelling — een schriftelijke aanmaning met een redelijke termijn. Sla je die stap over, dan strandt je vordering vaak al voordat de inhoud aan bod komt.
Hoe rechters het toepassen
Twee echte zaken uit de databank:
Een aandeelhouder kwam de afspraak niet na om de uurvergoeding van een interim-bestuurder te betalen; de rechtbank beoordeelt de vordering tot schadevergoeding wegens die tekortkoming.
Aannemer bouwde een woning en vorderde de laatste betaaltermijn; de opdrachtgever stelde daar gebreken in het werk tegenover.
Wat kun je eisen?
Bij wanprestatie heb je grofweg vier routes: nakoming afdwingen (alsnog leveren), schadevergoeding (6:74), ontbinding van de overeenkomst (6:265), of opschorting van je eigen verplichting tot de ander levert. Ze zijn te combineren — ontbinding plus schadevergoeding is een klassieker.
Welke route slim is hangt af van wat je wilt: van het contract af, of juist dat het wordt afgemaakt. Zoek uitspraken die op jouw situatie lijken voordat je kiest.
Leg je situatie voor
Beschrijf wat er is afgesproken en wat er misging. Je krijgt de relevante wetsartikelen en uitspraken erbij.
Gratis proberenAI Rechtshulp geeft juridische informatie met bronnen, geen juridisch advies. Voor een procedure met veel op het spel blijft een jurist of advocaat verstandig.
De eerste stap na een tekortkoming is vaak een schriftelijke aanmaning; het sommatiebrief voorbeeld laat elk verplicht onderdeel zien.