Rechtsgebied

Vreemdelingenrecht: asiel, verblijf en bezwaar

Een afwijzing van de IND, een aanvraag die maar blijft liggen, of bewaring in afwachting van uitzetting. In dit rechtsgebied gaan de termijnen snel en de gevolgen ver. Hieronder wat er speelt, welke uitspraken telkens terugkomen, en waar je zelf op moet letten.

Waar vreemdelingenzaken over gaan

De meeste zaken draaien om drie dingen. Is het asielverhaal geloofwaardig bevonden, en hoe streng mag de rechter dat oordeel nakijken? Is een aanvraag op tijd behandeld — bij structurele overschrijding staat er een dwangsom tegenover. En is vreemdelingenbewaring rechtmatig, want dat is vrijheidsbeneming zonder dat er een strafbaar feit aan ten grondslag ligt. Hoger beroep loopt via de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.

Veelvoorkomende situaties

Afwijzing asielaanvraagBeroep bij de rechtbank, daarna hoger beroep bij de Afdeling.

Niet tijdig beslistIngebrekestelling, dwangsom en beroep wegens niet tijdig beslissen.

VreemdelingenbewaringDe rechter toetst de rechtmatigheid, ook op punten die je zelf niet aanvoert.

Nareis en gezinsherenigingMachtiging tot voorlopig verblijf, en de hoorplicht in bezwaar.

De uitspraken waar vreemdelingenzaken op draaien

Deze uitspraken komen telkens terug als rechters dit soort zaken beoordelen. Wij zochten ze op in onze eigen databank van ruim 930.000 uitspraken en telden hoe vaak andere rechters ernaar verwijzen — stand 20 augustus 2026. Elke ECLI linkt naar de volledige tekst op rechtspraak.nl.

ECLI:NL:RVS:2019:457

Raad van State · 20 februari 2019 · 1612× geciteerd

Twee Russen vroegen asiel omdat ze door hun homoseksuele gerichtheid vervolging vreesden. De Afdeling legt hier uit hoe de geloofwaardigheid van zo’n relaas beoordeeld moet worden.

ECLI:NL:RVS:2022:1918

Raad van State · 6 juli 2022 · 806× geciteerd

Wanneer moet de staatssecretaris iemand in de bezwaarfase horen? De hoorplicht van artikel 7:2 Awb, toegepast op vreemdelingenzaken.

ECLI:NL:RVS:2023:2829

Raad van State · 26 juli 2023 · 462× geciteerd

Moet de rechter alle voorwaarden voor rechtmatige bewaring nalopen, ook die de vreemdeling zelf niet heeft betwist? De Afdeling zegt: ja.

Zo tellen wij verwijzingen tussen uitspraken

Veelgestelde vragen

Hoeveel tijd heb ik om beroep in te stellen?

In asielzaken vaak één of vier weken, afhankelijk van de procedure — korter dan de zes weken die elders in het bestuursrecht gelden. De termijn staat in de afwijzing. Haal je hem niet, dan is je zaak in beginsel voorbij.

De IND beslist maar niet. Kan ik iets doen?

Ja. Je stelt de IND schriftelijk in gebreke, en daarna kun je beroep instellen wegens niet tijdig beslissen. De rechter kan een termijn stellen en een dwangsom opleggen. Dit is een groot deel van de zaken bij de rechtbank.

Ik heb bij de rechtbank gewonnen. Ben ik er dan?

Niet automatisch. De minister kan hoger beroep instellen bij de Afdeling, en doet dat in dit rechtsgebied relatief vaak. Wij telden dat driekwart van alle hoger beroepen die de overheid instelt, vreemdelingenzaken zijn.

Leg je situatie voor

Beschrijf wat er speelt in gewone taal. Je krijgt een antwoord met de wetsartikelen en uitspraken erbij — gratis tot 5 vragen per maand. Lees eerst hoe jurisprudentie zoeken met AI werkt.

Maak een gratis account