---
title: "Sociale zekerheid"
date: 2026-08-20
author: ""
---

# Sociale zekerheid

Rechtsgebied

# Sociale zekerheid: uitkering, keuring en terugvordering

Je uitkering wordt stopgezet, je moet duizenden euro’s terugbetalen, of de verzekeringsarts komt tot een oordeel dat je niet herkent. Dit zijn de zaken waarin de Centrale Raad van Beroep de hoogste rechter is.



## Waar uitkeringszaken over gaan

Grofweg drie soorten conflicten. De medische beoordeling: is er goed gekeken naar wat je nog kunt, en door wie? De terugvordering: het UWV of de gemeente wil geld terug omdat er iets niet is gemeld of anders bleek te zijn. En de herbeoordeling: mag een eerder besluit worden herzien, en op welke gronden. In al die zaken draait het op bewijs en op termijnen van zes weken.



## Veelvoorkomende situaties

Uitkering stopgezet of verlaagdBezwaar binnen zes weken, daarna beroep bij de rechtbank.

Terugvordering en boeteWat je moet terugbetalen, en wat de beslagvrije voet daarbij betekent.

Medische keuringWie beoordeelt je, en wanneer heb je recht op een gesprek met een verzekeringsarts.

Herbeoordeling aanvragenNieuwe feiten of veranderde omstandigheden — de lat van artikel 4:6 Awb.





## De uitspraken waar uitkeringszaken op draaien

Deze uitspraken komen telkens terug als rechters dit soort zaken beoordelen. Wij zochten ze op in onze eigen databank van ruim 930.000 uitspraken en telden hoe vaak andere rechters ernaar verwijzen — stand 20 augustus 2026. Elke ECLI linkt naar de volledige tekst op rechtspraak.nl.

[ECLI:NL:CRVB:2021:1491](https://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:CRVB:2021:1491)Centrale Raad van Beroep · 23 juni 2021 · 398× geciteerd

Is de eerste beoordeling door een gewone arts gedaan, dan heb je in bezwaar in beginsel recht op spreekuurcontact met een verzekeringsarts bezwaar en beroep.



[ECLI:NL:CRVB:2015:1](https://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:CRVB:2015:1)Centrale Raad van Beroep · 14 januari 2015 · 455× geciteerd

Bij een herhaald verzoek mag het bestuursorgaan niet blijven staan bij ‘geen nieuwe feiten’. Het besluit moet zorgvuldig zijn voorbereid en deugdelijk gemotiveerd.



[ECLI:NL:CRVB:2016:5115](https://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:CRVB:2016:5115)Centrale Raad van Beroep · 27 december 2016 · 558× geciteerd

Terugkomen op een oud besluit omdat de beslagvrije voet destijds verkeerd is toegepast. De Raad legt uit wanneer dat wel en niet kan.



[ECLI:NL:CRVB:2015:1450](https://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:CRVB:2015:1450)Centrale Raad van Beroep · 7 mei 2015 · 307× geciteerd

Intrekking en terugvordering van bijstand na kasstortingen en verblijf in het buitenland: als het recht niet is vast te stellen, is dat jouw risico.



[Zo tellen wij verwijzingen tussen uitspraken](/meest-geciteerde-arresten/)



## Wat wij hierover schreven

[WIA: twijfel over afschaffen dwangsom4 oktober 2026 · Vijlbrief twijfelt over het schrappen van de bestuurlijke dwangsom bij WIA. Het voorstel is niet ingetrokken. Lees het verschil met de rechterlijke route.](https://ai-rechtshulp.nl/wia-dwangsom-vijlbrief-twijfel-voorstel/)[6.143 euro van de Belastingdienst, en toch moesten ze alles terugbetalen24 augustus 2026 · Ze kregen 6.143 euro terug van de Belastingdienst. Anderhalf jaar later moest alles terug, door een fout van de gemeente zelf. Waarom dat mag.](https://ai-rechtshulp.nl/belastingteruggaaf-bijstand-terugvordering/)



## Veelgestelde vragen

Moet ik terugbetalen als de fout bij de instantie lag?Meestal wel. Terugvordering mag ook als de fout niet bij jou lag; het gaat erom of je iets hebt ontvangen waar je geen recht op had. Vraag wel om een betalingsregeling en wijs op de beslagvrije voet, en vraag om kwijtschelding als de fout aantoonbaar bij de instantie lag.

Wat is de beslagvrije voet?Het deel van je inkomen waar schuldeisers, ook de overheid, niet aan mogen komen. Wordt die verkeerd berekend, dan is dat een zelfstandige reden om bezwaar te maken.

Ik ben het oneens met de verzekeringsarts. En nu?Vraag je dossier op en laat je eigen behandelaars schriftelijk reageren op de functionele mogelijkhedenlijst. Een medisch oordeel weerleg je met een medisch stuk, niet met een verhaal over hoe je je voelt.



## Leg je situatie voor

Beschrijf wat er speelt in gewone taal. Je krijgt een antwoord met de wetsartikelen en uitspraken erbij — gratis tot 5 vragen per maand. Lees eerst hoe [jurisprudentie zoeken met AI](/jurisprudentie-zoeken/) werkt.

[Maak een gratis account](https://app.ai-rechtshulp.nl/registreren)